دریاچه‌ی ارومیه قربانی طمع مسئولان شد
بحران خشکی دریاچه‌ی ارومیه، یکی از مسائلی است که دولت مردان، ادعاهای بسیاری در این باره کرده‌اند اما هنوز اقدام موثر و عملی در این رابطه صورت نگرفته است؛ لذا افزایش هرساله‌ی آب دریاچه تنها مربوط به باران رحمت الهی است.
به گزارش مملکت آنلاین ، قدم بر پیکر نیمه‌جان نگین فیروزه‌ای ارومیه‌ای می‌گذارم، با هر قدمی که برمی‌دارم روزگار تلخ و شیرین کودکی را به یاد می‌آورم.
زمانی که لنگه کفش دوست داشتنی‌ام به همراه موج‌های آبی به وسط دریاچه‌ی ارومیه رفت؛ گریه‌کنان به سمت ساحل نمکی‌اش دویدم، با تمام بغض کودکی‌ام تکه چوب خشک شده‌ای را پیدا کردم و با خط میخی، پر از نفرت بر روی نمک‌های نرم و فرو‌رفته اش "دریای بد" را نوشتم.
به تلافی این خاطره‌ی ناخوشایند، پس از گذشت شش سال، به دریاچه سفر کردم که ای کاش این کینه را همچنان ادامه می‌دادم.
این بار اتفاق بد برای من رخ نداد، مادری ضجه‌زنان در کنار پیکر بی جان فرزندش شیون به راه انداخته بود.
گریه‌هایش چنان آتش به جان می‌زد که گویی تمام دست‌های عالم به قلب آدمی چنگ انداخته و قصد نابودی‌اش را دارد؛ این‌مرتبه نیز بر روی ساحلش "دریای قاتل" را حک کردم.
این بار کینه‌ام به طول انجامید. با خود عهد کردم دیگر به سویش قدم برندارم، سال‌ها گذشت؛ خبر خشکیده شدنش در دنیا پیچید.
اعتنا نکردم به آنچه گذشت، به آنچه شکست و به آنچه نشد؛ به دیدارش رفتم، بیماری کم‌آبی، به شدت گریبان‌گیر مادر فیروزه‌ای آذربایجان شده بود.
با دیدن شدت بیماری‌اش، اشک در چشمانم حلقه زد، آب سرخش، تپه‌های نمکی بسیارش و مرگ آرتمیایش، آتش بدی را به جان می‌زد، گذری بر تمام خاطره‌های خوب و بدش زدم، چه خواهد شد، چه تدبیری برای یگانه نگین فیروزه‌ای آذربایجان اندیشیده می‌شود، آیا دوباره شاهد پر آبی‌اش خواهیم بود؟
تمام این سوالات از سال 90 تاکنون بی‌پاسخ مانده است.
از زمان آغاز بحران خشکی دریاچه‌ی ارومیه، وعده‌های بسیاری از سوی احیاگران و دولت‌مردان به گوش می‌رسد اما متاسفانه تاکنون اقدامی که سبب احیای هرچند ناچیز دریاچه شود، انجام نگرفته است.
دور از انصاف است اگر به برگزاری جلسات پی‌درپی در این خصوص اشاره نکنیم؛ جلساتی که سبب می‌شود با هر بار برگزاری، میلیاردها بودجه به تصویب رسد اما نتیجه‌ای از آن حاصل نشود.
گفتنی است این بحران، 15 سال پیش توسط عیسی کلانتری، مشاور رئیس جمهور وقت؛ سیدمحمد خاتمی، طی نامه‌ای هشدار داده شده بود که متاسفانه این هشدار جدی گرفته نشد و اکنون عاقبت آن گریبان‌گیر بسیاری از مردم شده است؛ چراکه خشکی دریاچه‌ی ارومیه، عوارض بسیاری را به دنبال دارد که بیماری‌های تنفسی و ریه، فشار عصبی و ایجاد بیماری‌های قلبی از جمله این عوارض‌ها هستند.
علاوه بر بیماری، خشکی این دریاچه و تبدیل آن به کویر نمکی، مشکلات زیست محیطی بسیاری به دنبال داشته که در این میان برداشت بی‌رویه‌ی نمک و موضوع ریزگردهای نمکی از قابل توجه‌ترین موضوعات این بحران به شمار می‌رود.
با برداشت نمک از بستر دریاچه، موجب تخریب آن و سخت‌تر شدن احیای دریاچه‌ی ارومیه می‌شویم اما متاسفانه این موضوع برای هیچ شخصی مهم تلقی نمی‌شود و هر فردی تنها به دنبال سود و منفعت خویش است.
ستاد احیای دریاچه‌ی ارومیه، ستاد مرگ آذربایجان است
نادر قاضی‌پور، نماینده‌ی مردم ارومیه در مجلس شورای اسلامی، یکی از معترضان سرسخت دریاچه‌ی ارومیه در خصوص احیای آن است. وی در واکنش به اقدامات صورت گرفته اظهار کرد: تاکنون هیچ اقدام عملی در رابطه با احیای دریاچه‌ی ارومیه صورت نگرفته و محیط زیست نیز در رابطه با صادر نکردن مجوز و یا منع قانونی برداشت نمک اقدامی‌انجام نداده است.
وی افزود: ستاد دریاچه‌ی ارومیه نیز، تاکنون عملی موثر در احیای دریاچه انجام نداده است، در واقع این ستاد، ستاد مرگ آذربایجان است.
برداشت نمک تنها یکی ازمسائل یگانه‌ی نگین فیروزه ای آذربایجان محسوب می‌شود. این موضوع در هر زمان از روز، موجب گلایه و نارضایتی مردم آذربایجان غربی می‌شود، لذا مردم در این خصوص خواستار برخورد قاطع از سوی مسئولان هستند، هرچند که تاکنون برخوردی در این مورد مشاهده نشده است.
با هر گذر از کنار دریاچه‌ی ارومیه، سایه‌ی سنگین مرگ بر روی پیکر نیمه‌جان دریاچه‌ی ارومیه قابل مشاهده است، با این حال هنوز هستند کسانی که به عنوان گردشگر و با ذوق و شوق قدیم، راه خود را به سمت دریاچه‌ی ارومیه کج می‌کنند و این یعنی هنوز فرصت داریم تا دومین دریاچه‌ی شور جهان را احیا و در این راستا توریسم‌های بسیاری از سراسر دنیا جذب کنیم.
دریاچه‌ی ارومیه، ظرفیت بالایی برای جذب گردشگر دارد
محمدباقر نوبخت، معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان برنامه و بودجه در اردیبهشت ماه سال جاری در سفری که به آذربایجان غربی داشت، با اشاره به توسعه‌ی کشور و رشد اقتصادی عنوان کرد: این استان و به ویژه مرکز آن، ارومیه، ظرفیت بسیاری برای جذب گردشگر دارد لذا باید مورد توجه بیشتری قرار بگیرد.
وی با بیان این که یکی از این ظرفیت‌ها، دریاچه‌ی ارومیه است، تصریح کرد: فاینانس دریاچه‌ی ارومیه و راه ارتباطی آن از مهم‌ترین مسائلی است که باید مد نظر مسئولان قرار بگیرد.
نوبخت در ادامه اظهار کرد: یک هزار و صد میلیارد تومان برای بحث فاینانس در دریاچه‌ی ارومیه پرداخته خواهد شد؛ دریاچه مهم بوده و متعلق به ایران است لذا باید توجه ویژه‌ای به آن داشت.
در این میان گفتنی است که در دهه‌ی هفتاد، دریاچه‌ی ارومیه دارای 30 میلیارد مترمکعب آب بوده است. در ادامه اظهارات اخیر دولت مردان، اکنون شاهد 1.2 میلیارد متر مکعب آب در درون حوضچه‌ی دریاچه‌ی ارومیه هستیم و پهنه‌ی بسیاری از عمق چند متری دریاچه، عملا خشک شده است.
عامل اصلی خشکی دریاچه‌ی ارومیه، مردم هستند!
بنا بر گفته‌های احیاگران دریاچه، یکی از دلایل اصلی خشکی آن، عامل انسانی است و باتوجه به ادعای اخیر استان‌دار آذربایجان غربی، تنها در صورتی می‌توان دریاچه‌ی فیروزه‌ای سابق ارومیه را در دو سال احیا کرد که مردم در برنامه‌های آن مشارکت کنند چراکه کشاورزان پنج تا هفت میلیارد متر مکعب از آب پیرامون دریاچه‌ی ارومیه را مورد استفاده قرار می‌دهند و لذا با کاهش این رقم به یک پنجم تا یک هفتم، می‌توان پارک ملی را احیا کرد.
یکی از اظهارات محمدمهدی شهریاری، استان‌دار آذربایجان غربی، که واکنش‌های بسیاری را نیز به دنبال داشت، شکایت وی از اقدامات مردمی‌بود، وی در ادامه سخنانش تصریح کرد: همه از احیا نشدن دریاچه نقد می‌کنند و مشکلات را بر روی دوش دولت می‌اندازند در حالی با یک میلیارد مترمکعب آب می‌توان تمام زمین‌های کشاورزی حوزه‌ی دریاچه‌ی ارومیه را آبیاری کرد.
وی اعتقاد دارد که مشارکت اجتماعی باید از دوران کودکی آموزش داده شود و بخش عمده آموزش بر عهده بانوان است.
شهریاری معتقد است مشارکت زنان در بخش آموزش و بخش‌های مختلف دارای اثرگذاری بسیاری است و موضوعی که اصلا این روزها روی آن بحث نمی‌شود، مشارکت مردم بوده و از آن غفلت شده است.
دولت فقط به یک چهارم تعهدات اعلامی خود در حوزه دریاچه‌ی ارومیه عمل کرده است
در ادامه اسمعیل کریم زاده، مدیرکل جهاد کشاورزی آذربایجان غربی، با بیان این که تا تابستان امسال فقط 282 میلیارد تومان از اعتبارت مصوب برای احیا دریاچه‌ی ارومیه در حوزه‌ی کاهش مصرف آب در بخش کشاورزی پرداخت شده است خاطرنشان کرد: دولت فقط به یک چهارم تعهدات اعلامی خود در قالب راهکارهای مصوب ستاد احیا دریاچه‌ی ارومیه عمل کرده و نتوانسته است به وعده‌های خود عمل کند.
به صراحت می‌گویم، بودجه‌های دریاچه‌ی ارومیه صرف ساخت سالن کنفرانس و لوازم اداری می‌شود
در این میان ادعایی در رابطه با بودجه‌های دریافتی دریاچه‌ی ارومیه، از سوی روح الله حضرت‌پور، نماینده‌ی مردم ارومیه در مجلس شورای اسلامی‌شده است. این ادعا بدین گونه است که حضرت‌پور در گفت و گو با خبرنگار مجله 7 روز زندگی، درباره‌ی وضعیت کنونی دریاچه گفت: بنده اعتقاد دارم می‌بایست دولت ارگان یا نهادی را مامور رسیدگی به دخل و خرج بودجه احیای دریاچه‌ی ارومیه کند تا مشخص شود که بودجه‌ی دریاچه‌ی ارومیه صرف چه اموری شده است.
نماینده‌ی مردم ارومیه در مجلس شورای اسلامی‌تصریح کرد: بسیاری از بودجه‌های ستاد احیای دریاچه‌ی ارومیه به صراحت می‌گویم، صرف هزینه‌های ساخت ساز سالن کنفرانس و خرید میز، صندلی، ماشین آلات و لوازم اداری شده است که تمام این اقدامات هیچ کدام به نفع دریاچه‌ی ارومیه تمام نشده است.
وی ادامه داد: بهبود حال دریاچه‌ی ارومیه از اقدامات کارشناسی گذشته شده است، بنابراین باید هرچه سریع‌تر به فکر حفظ وضعیت فعلی دریاچه‌ی ارومیه باشیم و سپس در راستای بهبود وضعیت دریاچه‌ی ارومیه تلاش کرد.
حضرت پور در ادامه افزود: با بهره برداری از خط انتقال رودخانه زاب به دریاچه‌ی ارومیه در سال 98، می‌توان وضعیت فعلی دریاچه‌ی ارومیه را نیز حفظ کرد و سپس می‌توان با برنامه‌های اجرایی در راستای بهبود وضعیت دریاچه‌ی ارومیه گام‌های اساسی برداشت.
عضو کمیسیون حقوقی قضایی مجلس با بیان این که تعیین و تکلیف دخل و خرج دریاچه‌ی ارومیه توسط دولت الزامی‌است، یادآور شد: بخشی از هزینه‌های احیای دریاچه‌ی ارومیه برای ساخت سالن کنفرانس و لوازم اداری خرج شده است.
دریاچه‌ی ارومیه یکی از خاطره‌سازترین مکان‌های آذربایجان غربی به شمار می‌رود، علاوه بر آن، تبعات خشکی آن، بر تمام مردم ایران تاثیرگذار است، خشک شدن یگانه نگین فیروزه‌ای سابق آذربایجان، سبب می‌شود که ساکنین اطراف دریاچه مهاجرت کرده و ریزگردهای ناشی از تلنبار میلیاردها تن نمک، محیط را به غیر قابل تحمل ترین محیط‌ها تبدیل کند.
مردم جای جای ایران، چنان تعصبی به دومین دریاچه‌ی شور جهان دارند که همه ساله با راه‌اندازی کمپین‌های مختلف، اعتراض خود را به گوش مسئولان رسانده و از آنان خواستار انجام اقدامات صحیح و برنامه ریزی شده هستند اما متاسفانه عیسی کلانتری در ادامه صحبت‌های خود در جلسات مختلف، گفته است که دریاچه‌ی ارومیه دیگر قابل احیا نیست، اما با این حال هنوز مردم در انتهای قلب خویش، به احیای دریاچه امیدوار هستند.
گزارش: فرخنده امیری
ارسال نظر